•Καλώς όρισες στο GTpoetry & prose, Δημήτρη Μπαλτά! Αρχικά, θα θέλαμε να μας πεις μερικά πράγματα για σένα, ώστε να σε γνωρίσουμε.
Γεννήθηκα στην Αθήνα το 1999. Σπούδασα κλασική φιλολογία στη Φιλοσοφική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών και σήμερα είμαι μεταπτυχιακός φοιτητής στο Παιδαγωγικό Τμήμα του ίδιου Πανεπιστημίου. Έχω φοιτήσει στο σεμινάριο «Επιμέλεια και Διόρθωση Κειμένου» του ΕΚΠΑ. Ασχολούμαι με τη λογοτεχνία από τα μαθητικά μου χρόνια. Με την ποίηση άρχισα να ασχολούμαι πιο συστηματικά στο Λύκειο. Δεν είμαι φανατικός οπαδός των λογοτεχνικών διαγωνισμών, γι’ αυτό στέλνω με φειδώ ποιήματά μου. Κάποια έχουν διακριθεί ενώ κάποια άλλα έχουν φιλοξενηθεί σε ποιητικές ανθολογίες. Μέχρι τώρα έχω δημοσιεύσει τέσσερις ποιητικές συλλογές: «Η Αρχή» (Εκδόσεις Οσελότος, 2019), «Μελωδίες λήθης» (Εκδόσεις Αποστακτήριο, 2021), «Το όνομα του έρωτα» (εκδ. Αποστακτήριο, 2022), «Περιγραφές του ανεκπλήρωτου» (Κάκτος Εκδόσεις, 2022).
•Μπορείς να μας παρουσιάσεις με λίγα λόγια τα έργα σου;
Η πρώτη μου συλλογή, «Η Αρχή», περιλαμβάνει 41 ποιήματα γραμμένα τα περισσότερα κατά την περίοδο 2015-2017. Κάποια από τα θέματα τα οποία θίγει η συγκεκριμένη ποιητική συλλογή είναι διαφόρων τύπων κοινωνικές παθογένειες, βιώματα και συναισθηματικές αποτυπώσεις του γράφοντος, ιδέες και σκέψεις του δημιουργού για ζητήματα που λίγο πολύ απασχολούν όλους τους ανθρώπους. Στόχος είναι η μέθεξη του αναγνώστη με το κάθε ποίημα και η νοηματοδότηση του τελευταίου από τη δική του οπτική. Ένας διάλογος, δηλαδή, με τα ποιήματα και μια προσπάθεια εξαγνισμού της ψυχής. Άλλωστε, αυτός είναι και ένας από τους στόχους της ποίησης αλλά και κάθε μορφής τέχνης : η λύτρωση και η κάθαρση του κοινού.
Η δεύτερη συλλογή μου, «Μελωδίες λήθης», περιλαμβάνει 35 αυτοτελή ποιήματα, τα οποία γράφτηκαν κατά τα έτη 2017-2019 και απηχούν βιώματα, σκέψεις, ιδέες, κοινωνικές θέσεις. Στη συγκεκριμένη συλλογή ο αναγνώστης μπορεί να μυηθεί στην ποιητική αλλά και στα θέματα που απασχολούν εμένα, αλλά νομίζω και πολύ κόσμο. Κάποια από τα θέματα που πραγματεύεται η συλλογή είναι η ζωή, ο έρωτας, ο θάνατος, η ρουτίνα της καθημερινότητας, οι κοινωνικές παθογένειες, η καταπολέμηση στερεοτύπων και συμβάσεων, η σημασία της προσωπικότητας και του εαυτού, η αισιοδοξία για ένα καλύτερο μέλλον. Η γέννηση κάποιων ποιημάτων ενέχει το σπέρμα της σε γεγονότα της επικαιρότητας ή έχει βασιστεί σε λογοτεχνικά και εν γένει καλλιτεχνικά διακείμενα. Τα ποιήματα αυτά, ουσιαστικά, ενσαρκώνουν τη δική μου φωνή απογυμνωμένη από κάθε είδους ψεύτικη αναδίπλωσή της.
Η τρίτη μου ποιητική συλλογή, «Το όνομα του έρωτα», περιλαμβάνει 48 αυτοτελή ποιήματα, τα οποία γράφτηκαν την περίοδο 2018-2020. Όπως δηλώνει ο τίτλος, βασικό θέμα της συλλογής αποτελεί ο έρωτας. Αυτό το έντονο, ιδιαίτερο, συγκλονιστικό αίσθημα που αποτελεί μία βασική –αν όχι την πιο βασική– κινητήρια δύναμη της ζωής. Πρόκειται για ένα (συν)αίσθημα που έχει απασχολήσει, απασχολεί ή θα απασχολήσει τον κάθε άνθρωπο σε κάποια περίοδο της ζωής του, άλλοτε πιο δυναμικά και εκρηκτικά κι άλλοτε πιο ήπια και συγκεκαλυμμένα. Μέσα από τα συγκεκριμένα ποιήματα επιχειρείται, πέρα από μια αποτύπωση του ερωτικού φαινομένου, η πολύπλευρη ενσάρκωση δια της ποιητικής πένας των διαφόρων εκφάνσεων του έρωτα τόσο στη ρεαλιστική κοινωνική καθημερινότητα όσο και στη φαντασιακή, ασυνείδητη πολλές φορές, πρόσληψη και ερμηνεία του. Η αντίληψη του τι είναι έρωτας διαφέρει ανάμεσα στους λαούς αλλά και στους ανθρώπους μιας κοινής κοινωνίας. Υπάρχουν, επίσης, πολλές απόψεις τόσο από διάφορα πεδία της επιστήμης σχετικά με τον έρωτα όσο και από τη θρησκευτική, πνευματική και πολιτισμική κουλτούρα στον ρου της ιστορίας. Ωστόσο, πρέπει να σημειωθεί ότι στην παρούσα ποιητική συλλογή δε με απασχολεί η συστηματική αναζήτηση όψεων του έρωτα και η αποτίμησή των, αλλά η αποτύπωση σε ποιητικό λόγο αυτού του τόσο καθοριστικού, πηγαίου και οικουμενικού αισθήματος και η αποκάλυψή του, η πραγμάτωσή του είτε αισθητά είτε νοητά. Η γένεση κάποιων ποιημάτων ενέχει το σπέρμα της σε βιωματικά συμβάντα ή αισθήματα, σε λογοτεχνικά ή εν γένει καλλιτεχνικά διακείμενα και συναφείς απόψεις ή σκέψεις. Στόχος της ποιητικής συλλογής να προσφέρει καταφύγιο σε όλους όσοι βίωσαν κάποια στιγμή στη ζωή τους, βιώνουν ή αποζητούν να βιώσουν τον έρωτα.
Η τέταρτη ποιητική συλλογή μου, «Περιγραφές του ανεκπλήρωτου», που κυκλοφόρησε πριν λίγο καιρό από τις εκδόσεις Κάκτος περιλαμβάνει 37 αυτοτελή ποιήματα, τα οποία γράφτηκαν την περίοδο 2019-2022. Είναι και τα πιο πρόσφατα ποιήματά μου. Οι θεματικές με τις οποίες καταπιάνομαι και σε αυτήν τη συλλογή είναι η ερωτική, η κοινωνική και η φιλοσοφική. Αρκετά ποιήματα της συλλογής νομίζω ότι αφορούν σε περισσότερες από μία θεματικές, κι αυτός είναι και ένας μύχιος στόχος μου. Θέλω, δηλαδή, να συνδυάζω ερωτικά με φιλοσοφικά ζητήματα αλλά και φιλοσοφικά με κοινωνικά. Κάποια ποιήματα, μάλιστα, έχουν ως αφόρμηση γεγονότα της κοινωνικής επικαιρότητας, τα οποία θεωρώ ιδιαίτερα σημαντικά και γι’ αυτό έχω προσπαθήσει να τα αποδώσω ποιητικά. Ευελπιστώ ότι όσοι διαβάσουν αυτό μου το έργο θα κινητοποιηθούν συναισθηματικά αλλά και θα προβληματιστούν για κάποιες συνθήκες και προβλήματα που επικρατούν, δυστυχώς, στην εποχή μας και τα βλέπουμε να συμβαίνουν μπροστά στα μάτια μας.
•Πότε σε βρήκε η έμπνευση για πρώτη φορά και πότε συνηθίζει να σε επισκέπτεται;
Η ποίηση με βρήκε στην περίοδο της εφηβείας, στο Γυμνάσιο. Ήταν η περίοδος που άρχισα να διαβάζω συστηματικά πολλούς Έλληνες ποιητές, αργότερα καταπιάστηκα και με ξένους. Από τότε δεν έχω σταματήσει να διαβάζω και δε σκέφτομαι πώς θα ήταν η ζωή μου αν δεν είχα έρθει σε άμεση επαφή με την ποίηση ή αν σταματούσα να διαβάζω. Όσον αφορά στη συγγραφή, ξεκίνησα να γράφω λίγο πριν το Λύκειο, αλλά αυτά τα πρωτόλεια κατέληξαν στον κάδο των απορριμμάτων. Από το Λύκειο και έπειτα άρχισα να επεξεργάζομαι τα ποιήματά μου περισσότερο και να τα παραχώνω σε συρτάρια. Αυτός ήταν και ο λόγος που η πρώτη μου συλλογή, ενώ περιλαμβάνει ποιήματα αυτής της περιόδου, δημοσιεύθηκε κάποια χρόνια αργότερα.
Η ποίηση με βρίσκει, θα έλεγα, καθημερινά και σημαίνει πολλά πράγματα για εμένα. Κυρίως, όμως, σημαίνει έκφραση, όπως κάθε μορφή τέχνης. Είναι σημαντικό εφόδιο για την αντιμετώπιση της ζωής. Η δύναμη του στίχου, του ενός και μόνο στίχου, ενδέχεται να έχει καίρια και καθηλωτική σημασία για το πώς βλέπω τα πράγματα. Η επαφή με τους ποιητές αλλά και η συγγραφή είναι πηγαία και εκ των ων ουκ άνευ στη συγκρότηση της δικής μου προσωπικότητας. Δεν μπορώ να φανταστώ τη ζωή μου χωρίς την ποίηση και δεν είναι υπερβολή αυτό που λέω. Τη θεωρώ άμεσα συνυφασμένη με το modus vivendi μου.
•Ποιο είναι το μότο σου ή γενικότερα το αγαπημένο σου απόσπασμα απ’ όσα έχει γράψει;
Σ’ ένα πολύ μικρό ποίημα, που περιλαμβάνεται στην τελευταία μου συλλογή, και γράφτηκε σχετικά πρόσφατα, έχω ιδιαίτερη αδυναμία. Κατά κάποιον τρόπο συμπυκνώνει τη σχέση του ανθρώπου με τον χρόνο, την οποία σχέση θεωρώ άκρως σημαντική και πολύ επιδραστική στη ζωή μας:
Είμαστε δεσμώτες του χρόνου.
Παράξενο που φτιάχνουμε
τόσο πολλά ρολόγια.
•Τι σημαίνει η συγγραφή για σένα;
Θα μου επιτρέψεις να πω ότι για εμένα μέχρι στιγμής η συγγραφή είναι απόλυτα ταυτισμένη με την ποίηση. Επομένως, η ποίηση –αλλά και η συγγραφή γενικότερα– είναι και ζωή και τρόπος ζωής. Με την έννοια ότι, όταν κανείς καταπιάνεται με την ποίηση, αλλάζει και ο τρόπος με τον οποίο σκέφτεται και αντιδρά στις προσλαμβάνουσες από το περιβάλλον του, διαμορφώνει έναν διαφορετικό τρόπο σκέψης. Η ποίηση είναι τέχνη, με την έννοια ότι αποτελεί και αισθητικό καλλιτέχνημα, αλλά λειτουργεί και ως δίαυλος επικοινωνίας μεταξύ αυτών που τη μοιράζονται. Είναι δημιουργία και ως τέτοια ωφελεί και τον δημιουργό αλλά και τον κοινωνό σε βαθμό τέτοιο που πολλές φορές ούτε καν τον συνειδητοποιούμε. Αυτά που λέω, λίγο έως πολύ, είναι χιλιοειπωμένα, αλλά αληθή. Για μένα προσωπικά, πέρα απ’ τα παραπάνω, η ποίηση σημαίνει μια κατάσταση στην οποία συμμετέχουν τρεις παράγοντες. Ο ποιητής, ο αναγνώστης και το ποίημα. Οι δύο πρώτοι εξαρτώνται από το ποίημα και συμμετέχουν σε μια άρρητη μυσταγωγία. Ο μεν ποιητής γράφει, αλλά το παραγόμενο αποτέλεσμα, όταν φεύγει απ’ τα χέρια του, ακολουθεί μια αυθύπαρκτη και ξεχωριστή πορεία, ο δε αναγνώστης προσλαμβάνει το ποίημα ανάλογα με τα δικά του βιώματα και τη δική του αντίληψη, τα οποία μπορεί να διαφέρουν παρασάγγας από τα αντίστοιχα που γέννησαν το ποίημα. Έτσι, έχουμε μια διαρκή ανανέωση και το ποίημα ως οντότητα δεν παύει να εκπλήσσει, να συγκινεί και να «μιλάει» στις ψυχές των αναγνωστών.
•Ποια είναι τα μελλοντικά συγγραφικά σου σχέδια;
Ασχολούμαι με την προώθηση της νέας μου συλλογής, «Περιγραφές του ανεκπλήρωτου». Δεν έχω στα σκαριά κάτι άλλο προς το παρόν. Ίσως να δρομολογήσω και μια παρουσίαση για το νέο μου βιβλίο.
•Ποιοι είναι οι αγαπημένοι σου συγγραφείς/ποιητές και θα πρότεινες και σ’ εμάς να τους διαβάσουμε;
Μου αρέσουν πολλοί ποιητές, ωστόσο θα πρότεινα σε κάποιον να αρχίσει οπωσδήποτε με Γ. Ρίτσο, Κ.Π. Καβάφη, Κ.Γ. Καρυωτάκη και Ν. Καββαδία και από νεότερους Χ. Λάσκαρη, Μ. Αναγνωστάκη, Ν. Χριστιανόπουλο, Κ. Γώγου. Από ξένους θα πρότεινα Φ.Γ. Λόρκα, Π. Νερούδα, Σ. Μπωντλαίρ, Π. Ελυάρ, Ε.Α. Πόου, Σ. Πλαθ και Ε. Ντίκινσον.
Σε κάθε περίπτωση, ο αναγνώστης της ποίησης γνωρίζει πως κάθε φορά που διαβάζει έναν ποιητή, ξεδιπλώνεται μπροστά του ένας καινούργιος κόσμος από κάθε άποψη και αν μη τι άλλο έχουμε ανάγκη από καινούργιους κόσμους…
©2023 Γιώργος Τσιβελέκος
Αρθρογράφος – Ποιητής – Συγγραφέας
Δεν παρακρατούμε τα δικαιώματα